Natuurkunde : transposities

De natuur was hier en om daarin te kunnen verblijven is culturele herbezinning daadwerkelijk nodig. Het thema van de Maand van de Filosofie 2021 versterkt de vraag naar persoonlijke consequenties. We noemen een paar voorbeelden en suggesties.

Transitie door transformatie van houdingen.

Meer bestuurder dan politicus, meer dichter dan schrijver, meer kunstenaar dan historicus, meer consensus dan conflict, meer dit dan dat, meer coöperatie dan contestatie. Beide meerderen dan weer minderen.

Kernbegrippen in dit proces zijn transparantie en gemeenschappelijkheid. Immateriël rendement en verbeelding. Algemeen welzijn en digitalisering. Ga er maar aanstaan. La Transicíon común. Meer altruïsme, minder concurrentiestrijd. Meer aandacht voor ethiek in cultuur, minder voor succes in economie.

Philipp Blom heeft het over de huidige “geestbeving” analoog aan de culturele omwenteling sinds de aardbeving in Lissabon 1755. Deze gebeurtenis zou kunnen gelden als begin van de verlichte dominantie door dwangmatige vooruitgangsgedachten. Een mentaliteit die uitmondt in het prioriteren van ‘de (liberale) markt’. In zijn constatering, dat ook nu na een bank- en coronacrisis er een mentaliteitsverandering plaats heeft gevonden die een transitie opeist, legt hij het accent op de verbeelding. Kunst en kunstenaars kunnen een toekomstvisie verhelderen, voorstelbaar, begrijpelijk en uitvoerbaar maken.

Er lijkt kortom een soort ‘overbod’ of ‘overbieding’ te ontstaan wat betreft de aanmoedigingen tot transformatie en transitie. We, wij dus, willen allemaal dat het anders wordt. Beter, socialer, kennisrijker, welzijner, mooier. Bruno Latour heeft daar ook al op gewezen. Zo van: de wil is er, kijk maar wat er nu al gebeurd op kleine schaal. In de landbouw, in de energiesector, in het kunstenveld. Dus wat let ons, ons antropoceners? Bestormen we specifieke paleizen, ridderzalen, politieke kamers,  bedrijfskantoren? En wie coördineert die totale transformatie dan? Of kan het ook via decentrale autonomie, in fases, fragmenten, lokaal?

Hier oppert zoals vaak de vraag naar de uitvoering, in alle revolutionaire pacifistisch gelijkwaardige redelijkheid. Hoe nu verder. Eva Meijer: “Zelf vind ik het prettig om me ook praktisch te bekommeren om de dingen die misgaan……omdat je iets concreets doet”.

*Philipp Blom, Het grote wereldtoneel, over de kracht van de verbeelding in crisistijd, 2020. Eva Meijer: Vuurduin. Aantekeningen bij een wereld die verdwijnt. MvdF essay 2021, € 4,99.

Geplaatst in Geen categorie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

<span>%d</span> bloggers liken dit: